Fed Para Basarsa Dolar Ne Olur?

Fed Para Basarsa Dolar Ne Olur?

Amerik Birleşik Devletleri (ABD) Merkez Bankası FED (Federal Reserv), dönem dönem dolar basarak parasal genişleme veya elinde para politikası araçlarını kullananarak parasal daralmayı tercih edebilir. FED para basarsa dolar ne olur? FED dolar basarsa dolar düşer mi? FED faziler artırırsa dolar nasıl etkilenir? Bu soruları cevaplamaya çalışacağız.

Önceki on yıl olarak nitelendirilen 2000 ve 2010 yılları arasında FED oldukça yüksek miktarlarda Amerikan Doları (USD) basmıştır. Bu parasal genişlemenin sonucu olarak Dünya ABD doları hiç olmadığı kadar çoğalmış olup hemen her ülkede dolar kuru oldukç düşmüştür. ABD doları artışının sonucu olarak gelişmekte olan ülkeler 8 kata yakın büyümüş olup 2010 yılına kadar bu süreç devam etmiştir. Ancak 2010 sonrası FED dolar basmayı azaltmış 2015 sonrası  ise faiz artırımı planladığını ifade etmiştir. Donald Trump, FED’in parasal daralma politikasını eleştirmiş doğru ekonomi yönetimi için tam tersinin yapılması gerektiğini ifade etmiş ve faiz artırımlarını engellemiştir. Bu nedenle Türk lirası, dolar  karşısında hızla eriyen değerini bir süre de olsa korumayı başarabilmiştir.

2020 yılının mart ayından itibaren ise Covid-19 salgını nedeniyle ekonomi de öncelikler tamamıyla değişmiş işsizlik artışının yaratttığı açlık ve yoksulluk dalgasını azaltmak için FED dolar basıp ABD’de işsiz kalan insanlara dağıtmayı tercih etmiştir. Bu durumun doğal bir sonu olarak ise Dolar tüm para birimlerine karşı 2020 yılı itibariyle değer kaybetmiştir. FED tarafından açıklanan verilere göre 2019 başında dolaşımda 20 trilyon ABD doları varken bugün itibariyle bu rakam her gün artıyor! Dolar bir çok para birimine karşı değer kaybediyor. Bunun nadir istisnalarından biri malesef TL.

FED, dolar basıyor ve bunu oldukça hızlı yapıyor ancak Türkiye kadar değil. Türkiye  2020 yılı başından bugüne 40 milyar TL’den fazla para bastı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verilerine göre piyasadaki yani sirkülasyondaki Türk lirası miktarı 270 milyar lirayı geçti. Dolayısıyla temel mantık çerçevesnde şu sonuçlara varmak imkansız değil. Birincisi FED bu hızla dolar basarsa ve TCMB bu hızla para basarsa dolar’ın düşmesi pek olası görünmüyor. İkincisi mevcut tabloda dolar değer kazanmıyor TL değer kaybediyor. Üçüncüsü pandemi dönemi bittiğinde bu tablonun hangi yönde değişeceği hangi ülkenin üretim zincirinin daha sağlam devam edebildiğine bağlı.  

FED Faiz Artırısa Dolar Ne Olur?

 ABD merkez bankası, resmi bilinen adıyla FED bugün ABD doları getiren hiç bir bankaya ödeme yapmıyor. Yani dolar için faiz ödenmeyen bir sistemden FED’in faiz artırdığı bir tabloya geçildiğinde Dolar’ın değer kazanmama ihtimali mevcut görünmyor. Yani FED’in faiz artışı ve dolar’ın TL karşısında değer kazanması doğrudan bağlantılıdır.

FED Para Basmaya Ne Kadar Devam Edecek?

ABD ekonomisinin en zayıf karnı işsizlik diğer bir ifadeyle eksik istihdam seviyesidir. Pandemi döneminde iş yerlerinin büyük çoğunluğunun geçici olarak kapanması ile istihdam oranı oldukça düşük seviyelere inmiştir. Pandemi dönemi bitip Covid-19 virüsü salgını kontrol altına alınıncaya kadar FED’in para basmaya devam etmesi piyasadaki temel beklentidir. Piyasanın satın aldığı bu görüş kısa vadede değişirse panik alışları veya panik satışları gerçekleşebilir ve bu da piyasadaki öngörülmezliği artıracaktır.

Pandemi döneminin bitişi için oldukça farklı tahminler mevcut olmakla birlikte bir virüs salgını olacağını önceden bilen Bill Gates 2021 sonuna kadar pandeminin devam edeceğini tahmin ettiğini belirtiyor. İlaç veya aşı bulunması için öngörülen bir süre ise bugün için mevcut değildir.

FED para basarsa dolar ne olur tam anlamıyla bilmek mümkün değil ancak tahminlerimiz doların kısa vadede değer kaybetmeyeceği yönünde. Kesinlikle yatırım tavsiyesi olmayıp hepsinibilio.com ekibinin tahminidir.

Ahmet

33 yaşında eğitmen, öğrenci, araştırmacı.

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER